تاریخ انتشار خبر: 09 دي 1391 - ساعت 02:20:22
بر ضد روش

بر ضد روش

رشته فلسفه علم از رشته هایی است که اخیرا در میان اقشار فرهیخته جامعه مورد توجه قرار گرفته است.این رشته دغدغه باز نگری دیگر باره در ساحت علم تجربی وروش علم را دارد.

بر ضد روش

پاول فایرابند

فکر روز

رشته فلسفه علم از رشته هایی است که اخیرا در میان اقشار فرهیخته جامعه مورد توجه قرار گرفته است.این رشته دغدغه باز نگری دیگر باره در ساحت علم تجربی وروش علم را دارد.

تاملی باز دوباره در ساحت چیستی علم وخصلت‌های علم وروش‌های موجود در رسیدن به امر علمی.

فلسفه علم بدنبال هیمنه شکنی از بت علم در دوران کنونی است.روزگاری بیکن معتقد بود برای رسیدن به علم بایستی بتهای چهارگانه ای را شکست تا به علم آنهم باروش استقرائی رسید واکنون دانشمندان فلسفه علم معتقدند بایستی بت علم را نیز شکست تا به فضای گزاره مطابق با واقع نزدیک شد والبته نزدیک شد نه اینکه رسید.

یکی از رویکردهای جدی در ساحت  فلسفه علم "بر ضد روش"است که توسط فایرابند مطرح شده است.

 

این رویکرد که خود را آنارشیست معرفتی می داند بر این باور استکه بسیاری از روش شناسیها با تاریخ فیزیک ناسازگارند.یعنی در فیزیک امری ثابت شده که با روشهای موجود نمی توان به این گزاره رسید.

فایرابند معتقد است که با توجه به پیچیدگی تاریخ.انتظار اینکه علم بر اساس چند قاعده ساده روش شناختی  قابل تبیین باشد بسیار نا مقبول است.

او براساس ادله ای که مطرح می کند بر این باور است که هیچ دلیلی وجو ندارد که علم بر سایر حوزه های معرفتی برتری داشته باشد.

از نظر فایرابند بر خلاف نظر پوپر تفکیک علم از غیر علم نه تنها تصنعی است بلکه برای پیشرفت دانش هم زیانبار است.او اعتقاد دارد که در تکوین بخشی تاریخ علم گروه های بیشمار و متضادی سهیم اند: متخصصان و افراد عامی , افراد ناشی ,طالبان حقیقت و "دروغگویان" همه اینها طالب این هستند که در رقابت شرکت کرده سهم خود را در غنا بخشیدن به فرهنگ ما ادا کنند.

فایرابند علم را نیز در کنار سایر ایدئولوزی ها در نظر می گیرد و می نویسد: همه ایدئولوژی ها را باید در چشم انداز تاریخی نگاه کرد.نباید آنها را خیلی جدی گرفت.آنها را باید مانند افسانه های پریان خواند افسانه هایی که مطالب جالب زیادی دارند ولی در ضمن شامل دروغ های شرم آوری هم هستند.ایدئولوژی ها چیز های خیلی خوبی هستند ولی به شرط آن که در کنار ایدئولوژی های دیگر به کار آیند.به محض آن که محاسنشان به حذف مخالفان بینجامد کسالت آور و جزمی می شوند.

تاریخ علم در دید گاه او  آکنده از تصادف, تردید, هرج و مرج ,خطا و اشتباه و اختلاط و درهم آمیختگی است و این پیچیدگی تحولات انسانی و پیش بینی ناپذیری عواقب نهایی اعمال و تصمیمات انسان را نشان می دهد.فایرابند معتقد است که عقلانيت داور سنت‏ها نيست، عقلانيت خود يك سنت يا بخشي از يك سنت است، بنابراين نه خوب است نه بد، فقط هست.

 

نظرات شما
[کد امنیتی جدید]