تاریخ انتشار خبر: 18 ارديبهشت 1393 - ساعت 02:33:42
سیر مطالعاتی با موضوع طلاق و خیانت

سیر مطالعاتی با موضوع طلاق و خیانت

سیر مطالعاتی با موضوع طلاق و خیانت مخاطب را در جریان آسیب‌ها و خطرات و مشکلات ناشی از طلاق را مشخص می‌کند.@

1.دیدگاه های نظری خیانت زناشوئی و بهبود روابط با تأکید بر راهبردهای علمی مشاوره ای (مهرآور مومنی جاوید)

معرفی کتاب:

بی شک یکی از دردناکترین تجربه ها در زندگی، بی وفایی و خیانت همسر می باشد. زن و شوهر با پیمان مقدس ازدواج با هم عهد می بنند که وفادار و عاشق هم باشند، ولی گاهی در میانه راه یکی از آنها با فراموشی این عهد، آرامش زندگی را برهم می زند و باعث بروز مشکلاتی بین خودشان می شود. این عهدشکنی همسر را می توان یکی از پیچیده ترین و آسیب زاترین مشکلات عاطفی بین زوجین دانست. اما به راستی ماهیت این آسیب چیست؟ چگونه شکل می گیرد؟ عوامل زمینه ساز آن کدامند؟ در صورت روی دادن این مشکل، چه اقداماتی برای کاهش پیامدهای ناگوار آن پیشنهاد می شود؟ چگونه می توان از وقوع مجدد آن پیشگیری کرد؟ وقتی رابطه ای با بی وفایی و خیانت یکی از زوجین به سراشیبی سقوط می افتد، قطعاً چنین سوالاتی مطرح خواهد شد. واضح است که خانواده ها با آگاهی از پاسخ چنین پرسشهایی کمتر به دام این آسیب خواهند افتاد. کتابی که پیش رو دارید، با هدف پاسخ به چنین سوالاتی به زیور طبع آراسته شده است.

 این کتاب تحت عنوان «دیدگاههای نظری خیانت زناشویی و بهبود روابط با تأکید بر راهبردهای عملی مشاوره ای» توسط کارشناس ارشد مشاوره، مهر آور مومنی مومنی جاوید، و عضو هیأت علمی دانشگاه الزهرا، دکتر مهرانگیز شعاع کاظمی تألیف شده و انتشارات آوای نور آن را در صد و هفتاد و شش صفحه منتشر ساخته است. در این کتاب تلاش شده است به زوجها در رهایی از فاجعه بی وفایی و بهبود آسیب های آن و احیای مجدد زندگی مشترک کمک شود. همچنین نویسندگان کتاب تلاش کرده اند همسران را در جهت شناخت مهمترین نیازهای خود و همسرشان کمک کنند تا بدین طریق از وقوع خیانت مجدد پیشگیری شود. 

 

 

همانگونه که از عنوان کتاب هم بر می آید، کتاب به شیوه علمی و بهره بردن از منابع متعددی نگاشته شده است. نویسنده در فصل اول پس از تعاریف مختلف خیانت و بی وفایی و ذکر تفاوتهای خیانت و بی وفایی و همچنین ذکر انواع خیانتهای زناشویی، تئوریهای مختلف (هشت نظریه) در زمینه خیانت و بی وفایی را بیان و بررسی کرده است. او این فصل را با ذکر مطالبی چون پیامدهای ناشی از عارضه خیانت و بی وفایی میان همسران، تفاوتهای جنسیتی در خیانت، عوامل برانگیزانده خیانت و بی وفایی، نرخ شیوع، عوامل خیانت و .... به پایان برده است. مهمترین مطلبی که در فصل دوم به آن پرداخته شده دیدگاههای مختلف در بهبود روابط زناشویی و مسئله بخشش است. نوع مطالبی که در این دو فصل آمده، باعث شده که این دو فصل به نوعی گردآوری باشد تا تألیف، لذا در پایان اکثر پاراگرافها به دلیل امانت داری قابل تحسین نویسندگان اغلب منبع مطلب ذکر شده است. البته محور فصل پایانی نیز یعنی فصل سوم تحت عنوان «راهکارهای پیشنهادی و تدابیر درمانی» که چهار قانون برای بهبود روابط زناشویی، می باشد، از کتاب «رهایی از خیانتهای زناشویی» نوشته دکتر ویلارد.اف.هارلی و دکتر جنیفر هارلی چالمز، اقتباس شده است. نویسندگان این قوانین را ابتدا با ذکر منبع در صفحه شصت وپنج عنوان کرده اند و در فصل دیگری به شرح آن پرداخته اند. این چهار قانون عبارتند از : قانون حمایت، قانون توجه، قانون زمان، و قانون صداقت. شرح و تفصیل و شیوه استفاده و کاربرد این قوانین را می توانید در فصل سوم این کتاب از صفحه صد و بیست ویک به بعد ملاحظه بفرمایید.

 

 

شما با مطالعه این کتاب متوجه خواهید شد که به اعتقاد برخی، نارضایتی از روابط علت اصلی خیانت در میان زنان و جاذبه های جنسی علت اصلی خیانت مردان می باشد. همچنین به اعتقاد آنها بی توجهی به همدیگر، علت اصلی خیانت هر یک از آنان نسبت به دیگری است. نویسندگان کتاب به عنوان مطلب پایانی به همسرانی که در زندگی مشترک این پدیده شوم را تجربه کرده اند، توصیه می کند هشت گام را به عنوان تمرینهای رفتاری برای پیشگیری از خیانت مجدد شوهران طی کنند.

 

از نقاط ضعفی که در این کتاب مشاهده می شود، می توان به ویرایش ضعیف آن اشاره کرد. همچنین به نظر می رسد با توجه به سبک خاص علمی کتاب، اکثر همسران نیازمند به این مباحث توان استفاده مفید از آن را نخواهند داشت. البته مشاورین و کسانی که به نوعی درگیر این مسائل هستند، با توجه به منابع متعدد استفاده شده و همچنین تألیف آن در فضای فرهنگی جامعه خودمان، می توانند به نحو بهتری از این کتاب استفاده کنند.

 


  1. آسیب شناسی وفاداری در زندگی زناشوئی ( دان دیوید لاسترمن)

  2.  

 

معرفی کتاب:

 

 

بی شک یکی از دردناکترین تجربه ها در زندگی، بی وفایی و خیانت همسر می باشد. زن و شوهر با پیمان مقدس ازدواج با هم عهد می بنند که وفادار و عاشق هم باشند، ولی گاهی در میانه راه یکی از آنها با فراموشی این عهد، آرامش زندگی را برهم می زند و باعث بروز مشکلاتی بین خودشان می شود. این عهدشکنی همسر را می توان یکی از پیچیده ترین و آسیب زاترین مشکلات عاطفی بین زوجین دانست. اما به راستی علت این بی وفایی چیست؟ پاسخ این پرسش موجب پیشگیری از بسیاری از خیانتها می شود.

 

 

وقتی رابطه ای با بی وفایی و خیانت یکی از زوجین به سراشیبی سقوط می افتد این پرسش اساسی مطرح می شود که آیا می توان به بهبود اوضاع و ترمیم رابطه آسیب دیده از خیانت همسر، امیدوار بود یا خیر؟ چگونه قادر به بهبود این شرایط دردناک و ناراحت کننده خواهیم بود؟ حتی در صورت بهبودی آیا با خاطرات خیانت همسر و بی وفایی او می توانیم به زندگی مشترک خود ادامه دهیم؟ آیا با وجود وقوع خیانت همسر، می توان بار دیگر اعتماد از دست رفته را بازگرداند و مجدداً عاشق یکدیگر شد؟ اگر تصمیم به جدایی و طلاق گرفتیم، چطور با زندگی جدید سازگاری پیدا کنیم؟ چه کنیم تا فرزندانمان آسیب کمتری ببینند؟ کتابی که پیش رو دارید، راهنمای مناسبی برای پاسخ به سوالات اینچنینی می باشد. اگر شما جزو کسانی هستید که پی به بی وفایی همسرتان برده اید یا اینکه خودتان به همسرتان بی وفایی کرده اید و اکنون در تعارض هستید و احساس گناه یا خطر می کنید، اگر شما فرد سومی در روابط زناشویی دیگران هستید و از این وضع ناراحت هستید، اگر فرزند فرد بی وفا هستید و یا اینکه پدر یا مادر فردی هستید که به همسرش بی وفایی کرده یا به او بی وفایی شده است، و بالاخره اگر دوست، پزشک، روان درمانگر یا وکیل فردی هستید که به خاطر مسئله بی وفایی به شما مراجعه کرده است، توصیه می کنم این کتاب را مطالعه بفرمایید.

 

 

کتاب حاضر تحت عنوان « آسیب شناسی وفاداری در زندگی زناشویی» نوشته دکتر دان-دیوید لاسترمن می باشد که بنفشه فرزین زاد، سعیده زنوزیان، و سارا واجب منفرد آن را در دویست و بیست و دو صفحه به زبان فارسی برگردانده و توسط انتشارات دانژه منتشر کرده اند.

 

 

شما با مطالعه این کتاب خواهید آموخت که در بسیاری از موارد عواملی وجود دارد که منجر به بی وفایی می شود و اگر زن و شوهر هر دو برای رفع این عوامل تلاش کنند، منجر به بهبود روابطشان خواهد شد. نویسنده با شرح معنا و انواع بی وفایی و ذکر نمونه هایی واقعی از بی وفایی های اتفاق افتاده و ارائه راه کاهایی عملی، تلاش می کند از فشارها و آسیبهای این واقعه دردناک بکاهد. نویسنده در پاسخ به این سوال که بعد از کشف بی وفایی آیا طلاق و جدایی گریز ناپذیر است؟ معتقد است هیچ کس نمی تواند پاسخ کامل و جامعی به این پرسش بدهد و موارد متفاوت است. برای اطلاع از تفصیل پاسخ این سوال به فصل چهارم کتاب مراجعه کنید.

 

 

نویسنده معتقد است اگر تصمیم دارید از همسرتان جدا شوید و با فردی که با او رابطه نامشروع دارید ازدواج کنید، تصمیم غلطی گرفته اید، چرا که آمارها نشان داده که احتمال موفقیت این ازدواج خیلی ضعیف است. او توصیه می کند قبل از طلاق تمام جوانب را در نظر بگیرید و از روی احساسات تصمیم نگیرید. نویسنده در این کتاب به شما می آموزد که چگونه روابط بهتری با همسرتان داشته باشید و اگر تصمیم به طلاق گرفته اید چگونه بتوانید به زندگی مشترکتان به درستی خاتمه دهید به طوری که خود و فرزندانتان آسیب کمتری ببینند. در مورد افشای بی وفایی نویسنده معتقد است اگر همسرتان از شما راجع به آن پرسید، بهتر است که صادقانه پاسخ دهید مگر در صورتی که خطر آزار بدنی وجود داشته باشد. اگر به افشای بی وفایی که در گذشته مرتکب شدید فکر می کنید در حالی که در مورد آن سوالی از شما پرسیده نشده، قبل از هر کاری، به دقت انگیزه هایتان را برای افشای آن بررسی کنید و مشاوره بگیرید.

 

 

همان گونه که مطلع هستید، منابع خارجی ترجمه شده به زبان فارسی با فرهنگ اجتماعی ما مغایرتهایی دارند. کتاب حاضر نیز از این قاعده مستثنی نیست و گاهی رد پایی از این موارد دیده می شود که طبعاً خواننده متعهد به اخلاق و فرهنگ جامعه ایرانی به این امر واقف و با آن برخوردی هوشمندانه خواهد داشت. اگرچه ویراستار کتاب دکتر جعفر بوالهری در ابتدای کتاب به مواری اشاره کرده اند، ولی به هر حال ما هم برای استفاده بهتر از کتاب، در پایان به مواردی اشاره می کنیم:

 

 

1- دوستی و ارتباط با جنس مخالف خارج از چارچوب ازدواج، موضوعی است که گاهی در چنین کتابهایی به چشم می خورد. در فرهنگ غرب چنین روابطی، امری عادی و پذیرفته شده می باشد، ولی در فرهنگ اسلامی ایرانی ما برای چنین ارتباطاتی چارچوبهای خاصی تعریف شده که خواننده کتاب به آنها واقف است. (مربوط به ص 21، 31، و 40)

 

 

2- استفاده از نامهای غربی در کتاب هایی اینچنینی مورد دیگری است که به نظر می رسد گریزی از آنها نیست. البته هیچگاه خواننده آگاه کتاب تحت تأثیر این نامها قرار نخواهد گرفت و فرزند خود را به این نامها نامگذاری نخواهد کرد. اما به هر حال به دلیل عدم انس خواننده با این اسامی مطالعه کتاب را اندکی دچار مشکل می کند.

 

 

3- در چنین کتابهایی که در فضای فرهنگی غرب نوشته شده اند، نوشیدن مسکرات امری عادی و پذیرفته شده جلوه می نماید. برای نمونه در ابتدای فصل ششم در  داستان بیل و کتی اشاره ای به این مورد شده است. خواننده متعهد به اخلاق واقف است که در فرهنگ جامعه ما چه از لحاظ دینی و چه اخلاقی و عرفی از نوشیدن این مایعات به شدت نهی شده است.

 


  1. از عشق تا طلاق ( خاطره بهفر)

  2.  

 

معرفی کتاب:

 

 

بی شک یکی از موثرترین نهادهای موجود در جامعه برای پرورش و رشد انسانها، نهاد خانواده می باشد. در این میان بسیاری از مشکلات و دشواری ها قبل و بعد از پیمان مقدس ازدواج باعث بروز مشکلاتی در نیل به کمال مطلوب می شود. به طور واضح یکی از دردناکترین تجربه ها در زندگی مشترک، پدیده ای شوم به نام طلاق است که مبغوض خداوند متعال هم می باشد. زن و شوهر با پیمان مقدس ازدواج با هم عهد می بنند که وفادار و عاشق هم باشند، ولی گاهی در میانه راه یکی از آنها با فراموشی این عهد، آرامش زندگی را برهم می زند و باعث بروز مشکلاتی بین خودشان می شود. این عهدشکنی همسر را می توان یکی از پیچیده ترین و آسیب زاترین مشکلات عاطفی بین زوجین دانست. اما به راستی عوامل دخیل در این گسست چیست؟ آیا قوانین، فرهنگ، آداب و رسوم مردم، در جامعه ایرانی ما می تواند دخالتی در بروز این مشکل داشته باشد؟ قطعاً پاسخ به چنین پرسشهایی موجب پیشگیری از بسیاری از جدایی ها خواهد شد.

 

 

کتابی که پیش رو دارید تحت عنوان «از عشق تا طلاق، تأملاتی در چالشهای زندگی خانواده ایرانی» نوشته یک روزنامه نگار و گزارشگر به نام خاطره بهفر می باشد. این کتاب که حاصل نوشته هایی می باشد که از سال 1386 به شکلی پراکنده در برخی از روزنامه ها به چاپ رسیده است، در صد و هشتاد و چهار صفحه توسط انتشارات کویر منتشر شده است.

 

 

نویسنده بسیاری از مطالب کتاب را از طریق گفت و گو با افرادی گردآوری کرده که به اشکال گوناگون با مشکلات گزینش همسر و زندگی مشترک درگیر بوده اند. او از این طریق به بسیاری از مشکلات گزینش همسر و زندگی مشترک مثل مهریه سنگین و پیامدهای آن، ازدواجهای بدون شناخت و شتابزده، آداب و رسوم غلط و دست و پا گیر، و بسیاری موارد دیگر پی برده و در این کتاب به بررسی آنها پرداخته است.

 

 

از موارد جالبی که در این کتاب به چشم می خورد، ادبیات نسبتاً خوب نویسنده در بیان مطالب است. نویسنده در بیان مطالب از وقایعی که خود او مستقیماً از افراد شنیده سود جسته و این وقایع عبرت آموز را بارها به شکل داستانی بیان کرده است.

 

 

به عقیده نویسنده با بررسی انواع علل مشکلات خانوادگی می توانیم به چهار ریشه برسیم: 1- کاستی های قانونی 2- عقب ماندگی های فرهنگی (برخی آداب و رسوم کهنه و دردسرساز) 3- نداشتن آگاهی و توانایی فردی برای انجام رفتار معقول و سازنده در زندگی مشترک 4- مشکلات اقتصادی.  او می نویسد «این عوامل می توانند تأثیر متقابل بر روی یکدیگر داشته و یکی موجب رشد، تغییر یا تکامل دیگری شود». شرح و توضیح این مطلب را در بخش دوم تحت عنوان «تنش های رایج در خانواده های ایرانی» می توانید مشاهده و مطالعه بفرمایید.

 

 

نویسنده به منظور کاهش مشکلات طلاق و به طور واضحتر برای کاستن از تعداد بچه های طلاق توصیه می کند زوجهای جوان در سالهای نخستین زندگی اقدام به بچه دار شدن نکنند. او وقوع نیمی از طلاقها در سالهای نخستین زندگی را دلیل خوبی برای این توصیه می داند. از پیشنهاد ها و توصیه های دیگر او برای کاستن از مشکلات زندگی مشترک این است که قبل از ازدواج بسیار مناسب است دختر و پسر همراه با خانواده خود به سفر بروند. این کار کمک خوبی برای شناخت بهتر دختر ها و پسرها از همدیگر است.

 

 

از نقاط ضعفی که در کتاب حاضر مشاهده می شود می توان به این مورد اشاره کرد که به نظر می رسد ساختار کتاب از نظم و انسجام منطقی برخوردار نمی باشد. شاید دلیل این مطلب این باشد که همان گونه که قبلاً عنوان شد این کتاب در حقیقت گردآوری مطالبی است که قبلاً به صورت پراکنده در روزنامه های مختلف منتشر شده بود. شاید به همین دلیل باشد که مطالب سه بخش آخر کتاب یعنی بخش شش، هفت و هشت، تقریباً ربطی به موضوع کتاب ندارند. نکته دیگر اینکه از آنجایی که نویسنده یک زن است، به نظر می رسد او دچار یک نوع مظلوم نمایی و طرفداری احساسی از حقوق زنان شده است. او بارها به این نکته اشاره می کند که ما باید درصدد ایجاد تساوی بین حقوق زن و مرد باشیم. او می نویسد زنان باید از همه حقوقی که مرد در زندگی مشترک دارد، برخوردار باشند، حقوقی همچون حق طلاق، حق حضانت فرزند، حق انتخاب محل زندگی و . . . (ص 22، 94، . . .). او همچنین بارها عنوان کرده که مهریه سنگین و حق مطلق مرد در مورد طلاق، دو حربه ای در دست زن و مرد می باشند که باید از آنها گرفته شود (ص32، 35، 95، ...) خواننده هوشمند واقف است که در اسلام حق طلاق به دلایلی از آن مرد است، البته زن نیز تحت شرایطی که بیان آن در این وجیزه نمی گنجد، از این حق برخوردار می باشد، ولی به هر حال از نظر خداوند حکیم حقوق زن و مرد در این مورد با توجه به سرشت آنها تفاوتهایی دارد که دلایل آن شاید برای ما و البته برای نویسنده کتاب آشکار نباشد. 

 

 

مورد دیگری که می توان در نقد محتوایی کتاب به آن اشاره کرد این است که نویسنده به زنان توصیه به اشتغال می کند. او با بیان فوایدی برای اشتغال زنان و همچنین مقایسه زنان شاغل با زنان خانه دار به زنان توصیه می کند برای اینکه نگاه مادی به زندگی مشترک نداشته باشند و از لحاظ اقتصادی متکی به شوهر نباشند، باید صاحب شغل و درآمد شوند (ص 20، 37، . . . ). خواننده آگاه با مطالعه و تحقیقی که انجام خواهد داد، به این نکته پی خواهد برد که در فرهنگ اسلامی ایرانی ما خانه داری و تربیت فرزند نقشی بسیار مهم و کارآمد برای زنان می باشد. در فرهنگ غنی ما کار بیرون و اشتغال برای زنان توصیه نمی شود. به نظر می رسد نویسنده از آثار مخربی که طبق تحقیقات برای اشتغال زنان اثبات شده است، بی اطلاع می باشند.

 


  1. مدیریت زندگی بعد از طلاق ( محمود گلزاری)

  2.  

 

معرفی کتاب:

 

 

در سال های اخیر، امار طلاق در ایران رو به افزایش نهاده است و جامعه ما به طور دردناکی با صدها هزار دختر و پسر جوان جدا شده از همسر رو به روست که در گوشه تنهایی خود، هم حسرت زندگی ویران شده را می خورند وهم اضطراب جانکاه آینده را دارند. کتاب حاضر که توسط یکی از دکتران متخصص و متعهد این رشته تدوین یافته، با ترکیبی از آموزه های روان شناسی و مذهبی در صدد فرهنگ سازی برای برخورد با پدیده طلاق و مشکل زدایی از بازماندگان این آسیب اجتماعی است.

 


  1. طلاق، فرصت ها، تهدیدها، طلاق به سبک ایرانی (نازخند صبحی)

  2.  

 

معرفی کتاب:

 

 

یکی از حقایقی که تمام جوامع با آن مواجه هستند، مسئله طلاق و جدایی زن و شوهر از همدیگر است. اگر چه در فرهنگ ما این پدیده به عنوان یکی از منفورترین حلالها شناخته شده، ولی گاهی به عنوان آخرین گزینه، جدایی تنها راه حل برای پایان بخشیدن به مشکلات است. با این وجود افزایش آمار طلاق بسیار نگران کننده و قابل تأمل است. اگر افراد جامعه با آگاهی لازم اقدام به ازدواج و حتی طلاق کنند، قطعاً با کاهش این آمار مواجه خواهیم شد. زن و مرد آگاه می دانند که طلاق همیشه زندگی را تغییر می دهد؛ گاهی باعث بهبود شرایط و گاهی بر مشکلات می افزاید. جدایی زن و شوهر حتی اگر به نفع هر دوی آنها باشد، باز هم مشکلات و فشارهای روانی در پی خواهد داشت. تأثیر طلاق بر فرزندان و خانواده های هریک از زوجین از مشکلاتی است که زوج ها باید هنگام تصمیم به طلاق به آن توجه ویژه ای کنند. این پدیده علاوه بر این که فشار روانی زیادی را بر زوج ها وارد می کند برای جامعه، اطرافیان و مخصوصاً کودکان نیز استرس زا، غم انگیز و گیج کننده است. کودکان در هر سنی که باشند به هنگام جدایی والدین از یکدیگر نمی توانند عصبانیت و خشم خود را از آن چه روی داده است، مخفی کنند. پس لازم است بدانید اگر قصد جدایی دارید باید علاوه بر این که با مشکلات روحی و روانی ناشی از این اتفاق دست و پنجه نرم کنید، بسیاری ازمشکلات دیگر را هم باید تحمل کنید. مطالعه کتابی که پیش رو دارید تحت عنوان «طلاق، تهدیدها، فرصتها- طلاق به سبک ایرانی» به نظر می رسد برای تمام ایرانیان اعم از خانواده ها، مسئولان امر، تصمیم گیران اجتماعی، مجریان برنامه های جمعیتی و ... مفید واقع شود، شاید مقداری از افزایش نگران کننده آمار این پدیده شوم کاسته شود.

 

 

کتاب حاضر نوشته نازخند صبحی می باشد که انتشارات ترفند آن را در صد و سی و شش صفحه منتشر ساخته است. این کتاب پژوهشی است میدانی توسط نازخند صبحی که بر پایه مشاهدات انبوه او در مجتمع های قضایی و ارتباط با خانواده های در حال جدایی، مشاوران خانواده و وکلای آنان نوشته شده است. کتاب در هفت بخش که نویسنده با نوآوری خود هر کدام از این بخشها را پاره نام نهاده، تنظیم یافته است. انواع موضوعات مرتبط با بحث طلاق همچون طلاق در دین اسلام، عوامل طلاق، پیامدهای آن، آسیب های طلاق، فرایند شکل گیری طلاق، فرصتها و تهدیدها در طلاق، ازدواج مجدد والدین، مسائل مرتبط با فرزندان طلاق، حضانت فرزندان، قوانین کشور در مسائل طلاق و .  . . در این هفت پاره بررسی شده است. با توجه به اینکه بیشترین آسیب را در طلاق فرزندان می بینند، نویسنده در جای جای کتاب به مشکلات فرزندان توجه کرده و با بررسی واقعیتهای موجود رهنمودهایی برای زوجین، اطرافیان و مسئولین بیان می کند.

 

 

نویسنده در پاره نخست کتاب تحت عنوان «طلاق و پیامدهای آن» تلاش کرده به طور خلاصه دیدگاه دین مبین اسلام را در چند موضوع راجع به طلاق بیان کند. او برای این کار از آیات، روایات و حتی اشعار بزرگانی چون حافظ و مولانا بهره جسته است.

 

 

در بخشی از کتاب یعنی پاره دوم، نویسنده عوامل طلاق را بررسی کرده است. البته در این بخش منظور نویسنده از عوامل، عللی است که مجوز درخواست طلاق می باشد، او در بخش دیگری یعنی پاره چهارم از عوامل طلاق به معنای مشکلاتی که باعث طلاق می شود هم بحث کرده است. در آنجا او بیان می کند که از نظر روان شناسان، جامعه شناسان و حقوق دانان، عوامل موثر در وقوع طلاق، مسائل زیستی، مالی و روانی اجتماعی است. نویسنده در پاره دوم کتاب، در بیان عوامل به معنای مذکور از قانون مدنی کشور هم بهره جسته است. عسر و حرج، خشونت و همسر آزاری، فریب یا همان تدلیس،  و سنتهای غلط از عواملی هستند که نویسنده از آنها سخن به میان آورده است. نویسنده در بیان مطالب این بخش مثل بخشهای دیگر کتاب از نقل رخ دادهای واقعی برای تفهیم و اثر گذاری بیشتر استفاده کرده است. او گاهی بعد از ذکر عنوان بدون هیچ شرحی فقط به نقل یک حادثه اکتفا کرده است. در پاره دوم کتاب، تقریباً اکثر مطالب نوشته شده نقل همین رخدادها می باشد.

 

 

نویسنده به نقل از یک وکیل پایه یک دادگستری فرایند طلاق را شامل این هفت مرحله می داند: اختلاف جزیی، تکرار و جدی شدن آنها، جدایی با بی میلی یکی از زوجین، قهرهای طولانی و تکرار آن، خستگی زوجین از قهرها، و طلاق عاطفی.

 

 

از نکات مثبت این کتاب تألیف آن در فضای فرهنگی کشور و طبق واقعیتهای موجود در جامعه خودمان می باشد. چرا که این گونه کتابها با توجه به مطابقت با هنجار و فرهنگ اسلامی ایرانی ما از جهت تأثیر گذاری بر خواننده با کتابهای ترجمه شده از منابع خارجی فرق بسیاری دارند و طبعاً موثرتر واقع می شوند. با این وجود کتاب حاضر دارای نقاط ضعفی می باشد که می توان به عدم انسجام آن، شرح ناقص و اکتفا به نقل داستان در برخی موارد، و ویرایش نسبتاً ضعیف آن اشاره کرد. نکته پایانی راجع به این کتاب که قطعاً خواننده هوشمند هم به آن واقف است، عدم اکتفا به نقل قوانین موجود در چنین کتابهایی است، چرا که برخی قوانین مثل قوانین مربوط به حضانت فرزندان  بعد از جدایی والدین(ص 119)، گاهی با تغییراتی مواجه شده است.

 


  1. تأثیر طلاق بر فرزندان (پاتریشیا رمانوسکی)

  2.  

 

معرفی کتاب:

 

 

یکی از حقایقی که تمام جوامع با آن مواجه هستند، مسئله طلاق و جدایی زن و شوهر از همدیگر است. اگر چه در فرهنگ ما این پدیده به عنوان یکی از منفورترین حلالها شناخته شده، ولی گاهی جدایی تنها راه حل برای پایان بخشیدن به مشکلات است. پس شما باید بپذیرید که طلاق همیشه زندگی را تغییر می دهد؛ گاهی باعث بهبود شرایط و گاهی بر مشکلات می افزاید. جدایی زن و شوهر حتی اگر به نفع هر دوی آنها باشد، باز هم مشکلات و فشارهای روانی در پی خواهد داشت. تأثیر طلاق بر فرزندان یکی از این مشکلات است که زوج ها باید هنگام تصمیم به طلاق به آن توجه ویژه ای کنند. این پدیده علاوه بر این که فشار روانی زیادی را بر زوج ها وارد می کند برای کودکان نیز استرس زا، غم انگیز و گیج کننده است. کودکان در هر سنی که باشند به هنگام جدایی والدین از یکدیگر نمی توانند عصبانیت و خشم خود را از آن چه روی داده است، مخفی کنند. در این میان همسران هم که قصد جدایی دارند باید علاوه بر این که با مشکلات روحی و روانی ناشی از این اتفاق دست و پنجه نرم کنند، به بچه ها نیز کمک کنند تا بتوانند این شرایط را بهتر درک و سپری کنند. مطالعه مجموعه کتابهای «کلیدهای بازسازی زندگی پس از طلاق»، برای همسرانی که قصد جدایی دارند، راهنمای مناسبی در این زمینه خواهد بود.

 

 

کتابی که پیش رو دارید تحت عنوان «تأثیر طلاق بر فرزندان» یک جلد از این مجموعه می باشد. این مجموعه می کوشد با نگاهی عینی و کاربردی، به مسائل و نیازهای زندگی پس از طلاق به ویژه فرزندان طلاق بپردازد. این کتاب نخستین جلد از یک مجموعه شش جلدی است که به فرزندان طلاق اختصاص دارد. هدف نویسندگان کتاب گری نیومن، مبتکر برنامه پرآوازه قصرهای ماسه ای، و پاتریشیا رمانوسکی از نوشتن کتاب این است که والدینی که از یکدیگر جدا شده اند با مطالعه این کتاب بتوانند به دنیای فرزندانشان قدم بگذارند و افکار و احساسات آنها را درک کنند و به این ترتیب، به فرزندانشان کمک کنند تا بر مشکلات ناشی از طلاق والدینشان فائق آیند.

 

 

نویسنده معتقد است تأثیر طلاق بر فرزندان آنقدر زیاد نیست که نحوه برخورد شما با مشکلات و چالشهای بعدی بر او تأثیر می گذارد، کودک در بسیاری از موارد از واکنش والدین نسبت به طلاق ضربه می خورد تا خود طلاق. به نظر او اولین قدم این است که متوجه شوید و بپذیرید که دنیای فرزند شما با دنیای شما خیلی تفاوت دارد. شما با مطالعه این کتاب که برگرفته از روش قصرهای ماسه ای است، می آموزید که از طریق ورود به دنیای فرزندتان، محیط مناسبی برای برقراری ارتباط صادقانه و موثر با او به وجود آورید. از آنجایی که کودکان اغلب فاقد بلوغ عاطفی و فکری لازم برای بیان حال خود فقط از طریق کلمات هستند، برای ورود به دنیای آنها شما باید انواع فعالیتهای آنها را مورد توجه قرار دهید، فعالیتهایی مانند: بازی کردن، نقاشی کردن، نوشتن، پختن و ساختن. شما باید معانی نهفته در گفتار و رفتار فرزندتان را تشخیص دهید و درک کنید. این کتاب چگونگی انجام این کار را به شما می آموزد. نویسنده با بیان نمونه ها و تجربیاتی عینی که از مشاهده بیش از بیست هزار پدر و مادر و فرزندشان که در برنامه قصرهای ماسه ای شرکت کرده اند و همچنین کار کردن با صدها خانواده در خارج از برنامه و مطالعه نظر سنجی ها و کتابهای مربوطه، شیوه درک بهتر و رفتار مناسب با کودک طلاق را به شما می آموزد. شما در این کتاب با نمونه هایی از نقاشیهای کشیده شده و تفسیر آنها، و همچنین با چند نمونه از بازی های هدفمند با این کودکان آشنا خواهید شد.

 

 

 همان گونه که مطلع هستید، منابع خارجی ترجمه شده به زبان فارسی با فرهنگ اجتماعی ما مغایرتهایی دارند. ناشر کتاب حاضر کوشیده است این مغایرتها را با حذف و یا تعدیل بعضی از مباحث و مثالها به حداقل برساند، ولی در هر صورت گاهی رد پایی از این موارد دیده می شود که طبعاً خواننده متعهد به اخلاق و فرهنگ جامعه ایرانی به این امر واقف و با آن برخوردی هوشمندانه خواهد داشت. به هر حال برای استفاده بهتر از کتاب، در پایان توجه شما را به چند نکته در همین راستا جلب می کنم:

 

 

1- کتاب حاضر گاهی از مواردی بحث می کند که چندان متناسب با فرهنگ جامعه کشور ما نیست. برای مثال یکی از توصیه هایی که نویسنده دارد این است که زن و شوهر به خاطر آینده فرزندشان باید باهم همکاری کنند. گرچه این مطلب به خودی خود مطلبی است صحیح، اما خواننده آگاه واقف است که ما لزوماً نباید به همان شیوه همکاری که در فرهنگ غرب پذیرفته می شود، عمل کنیم (مربوط به ص 30 و . . . ).   

 

 

2- در کتابهای ترجمه شده گاهی اصطلاحاتی به چشم می خورد که نشأت گرفته از فضای فرهنگی و اعتقادی نویسنده است و برای خواننده ای که در جامعه ما زندگی می کند نامأنوس می باشد. به نظر می رسد برای حفظ اصالت فرهنگی و اعتقادی کشور هم که شده تا حد امکان باید از ترویج چنین اصطلاحاتی اجتناب کرد. برای مثال اصطلاح «جعبه پاندورا» که ریشه در اساطیر کفر آلود یونان دارد. (مربوط به صفحه 38)

 

 

3- در فرهنگ غرب نگهداری از حیوانی مثل سگ امری است عادی و پذیرفته شده؛ در حالی که مواردی از این قبیل در فرهنگ دینی ما احکام خاصی دارد که خواننده متعهد به اخلاق از آنها مطلع است. (مربوط به ص 94، 112)

 

 

4- موضوع موسیقی و رقص مطلب دیگری است که در بین فرهنگاهی مختلف مغایرتهایی در این موضوع وجود دارد. خواننده آگاه می داند که در فرهنگ ما اگرچه موارد جایزی از این امور وجود دارد ولی ترویج و آموزش آن به کودکان امر ممدوحی به شمار نمی رود. (مربوط به ص 97، 98، 117)

 

 

5- استفاده از نامهای غربی در کتاب هایی اینچنینی مورد دیگری است که به نظر می رسد گریزی از آنها نیست. البته هیچگاه خواننده آگاه کتاب تحت تأثیر این نامها قرار نخواهد گرفت و فرزند خود را به این نامها نامگذاری نخواهد کرد. اما به هر حال به دلیل عدم انس خواننده با این اسامی مطالعه کتاب را اندکی دچار مشکل می کند.

 


  1. بازسازی زندگی پس از طلاق ( بروس فیشر)

  2.  

 

معرفی کتاب:

 

 

یکی از حقایقی که تمام جوامع با آن مواجه هستند، مسئله طلاق و جدایی زن و شوهر از همدیگر است. اگر چه در فرهنگ ما این پدیده به عنوان یکی از منفورترین حلالها شناخته شده، ولی گاهی به عنوان آخرین گزینه، جدایی تنها راه حل برای پایان بخشیدن به مشکلات است. جدایی زن و شوهر حتی اگر به نفع هر دوی آنها باشد، باز هم مشکلات و فشارهای روانی در پی خواهد داشت. انکار، خشم، افسردگی، ناامیدی و . . . از جمله مشکلات عاطفی هستند که پس از طلاق فرد باید با آنها دست به گریبان شود. طی کردن مراحل عاطفی پس از طلاق بسیار مشکل است، تجربه نشان داده بهبودی مشکلات عاطفی حداقل یک سال طول می کشد. فرد طلاق گرفته برای گذار از این مرحله سخت زندگی نیاز به راهنمایی های علمی و عملی دارد. یکی از کتابهایی که با ارائه یک چهار چوب مشخص این امکان را برای فرد فراهم می کند تا این دوره سخت را بررسی کند، جایگاه خود را تشخیص دهد و با استفاده از رهنمودهای عملی گام به گام، به سوی آینده ای پرنشاط و سالم پیش برود، کتابی است تحت عنوان «بازسازی زندگی پس از طلاق». این کتاب حاصل تجربیات بیست و پنج ساله بروس فیشر در برگزاری موفقیت آمیز سمینارهای ده هفته ای بازسازی بعد از طلاق است.

 

 

این کتاب که یک جلد از مجموعه کلیدهای بازسازی زندگی پس از طلاق است، نوشته دکتر بروس فیشر و دکتر رابرت آلبرتی می باشد و در دویست و چهل و شش صفحه توسط اکرم اکرمی ترجمه شده و انتشارات صابرین آن را منتشر ساخته است. هدف این مجموعه از کتابها بررسی مشکلات و نیازهای زندگی پس از طلاق به ویژه فرزندان طلاق می باشد. افرادی که طلاق گرفته اند و دچار مشکلات عاطفی این پدیده شوم شده اند، با مطالعه این کتاب از گذشته درس می گیرند، خود را بهتر می شناسند و ابعادی از وجود خود را پرورش می دهند که قبلاً برایشان ناشناخته بود. این کتاب شما را در بهبود جراحات وارد شده از ناحیه طلاق کمک خواهد کرد.

 

 

در این کتاب شما با روشی مجرب برای بازسازی و سازگاری پس از طلاق آشنا خواهید شد که مشتمل بر هجده مرحله می باشد. در فصل اول کتاب این هجده مرحله به طور کلی شرح اجمالی داده شده است. این مراحل عبارتند از: انکار، ترس، سازگاری، تنهایی، دوستی، احساس گناه (طرد شدن)، غم، خشم، رها کردن، خود ارزشمندی، انتقال، صداقت، عشق، اعتماد، تمایلات جنسی، استقلال، هدفمندی، و آزادی. نویسنده در هجده فصل بعدی کتاب این مراحل را به طور مفصل شرح می دهد.

 

 

نویسنده پس از شرح مسائل مربوط به فرد طلاق گرفته در هر مرحله، تحت یک عنوان و بسیار اجمالی این مرحله را راجع به کودکان نیز بررسی می کند. او در پایان برای استفاده بهتر از کتاب بخشی را تحت عنوان «پیشرفت خود را ارزیابی کنید» طراحی کرده است. خواننده کتاب با پاسخ به پرسشهای طرح شده در این بخش نسبت به پیشرفت خود در ان مرحله آگاه می شود و برای ادامه سفر و عبور از بحران طلاق خود را مهیا می کند.

 

 

از مطالب مهمی که نویسنده روی آن تأکید دارد این است که تا زمانی که آخرین مرحله بازسازی را تمام نکرده اید، به ازدواج مجدد فکر نکنید. او معتقد است ازدواج مجدد در این شرایط یک درگیری عاطفی بی موقع است که باعث می شود آثار منفی روابط گذشته را وارد روابط جدید خود کنید.

 

 

در مرحله خشم، نویسنده عنوان می کند که در ابراز و تخلیه خشم، بین خشم طلاق و خشمهای روزمره تفاوت وجود دارد. او معتقد است خشم طلاق باید به روشهای غیر مخرب تخلیه و بیرون ریخته شود، اما خشم روزمره ای که در ارتباط با دوستان، فرزند، خانواده یا همکار گریبان شما را می گیرد باید به طور مستقیم و صادقانه با روشهای سازنده ابراز شود. او در ادامه راهکارها و روشهایی را برای تخلیه خشم طلاق، مثل طنز و شوخ طبعی، صحبت با یک دوست، تمرینهای بدنی مختلف، فریاد کشیدن، نامه نوشتن به همسر و آتش زدن آن، و . . . ارائه می کند.

 

 

همان گونه که مطلع هستید، منابع خارجی ترجمه شده به زبان فارسی با فرهنگ اجتماعی ما مغایرتهایی دارند. ناشر کتاب حاضر کوشیده است این مغایرتها را با حذف و یا تعدیل بعضی از مباحث و مثالها به حداقل برساند، ولی در هر صورت گاهی رد پایی از این موارد دیده می شود که طبعاً خواننده متعهد به اخلاق و فرهنگ جامعه ایرانی به این امر واقف و با آن برخوردی هوشمندانه خواهد داشت. به هر حال برای استفاده بهتر از کتاب، در پایان توجه شما را به چند نکته در همین راستا جلب می کنم:

 

 

1-رابطه دوستی مرد و زن غریبه بدون اینکه پیوند زناشویی میان آنها باشد، در فرهنگ نویسندگان کتاب امری است که مورد پذیرش جامعه است، در حالی که این امر مناسب با فرهنگ کشور عزیز ما نمی باشد. (مربوط به صفحات 42، 87، 100، 144، و 198)

 

 

2- در صفحه 138 برخی از عقاید دینی که مردم را از نشان دادن خشم باز می دارد، مورد انتقاد نویسنده قرار گرفته است. خواننده هوشمند واقف است که این انتقاد راجع به دین کاملی همچون اسلام پذیرفته نیست، چرا که عقاید دینی برخواسته از این مکتب از وحی الهی سرچشمه گرفته و راهنمایی های لازم را در سرکوب و ابراز به جای خشم را برای پیروان خود دارد. 

 

 

3- در صفحه 151 جمله ای به این عبارت به چشم می خورد: «بعد به کلیسا رفتم و در آنجا یاد گرفتم که ذاتاً گنه کار به دنیا آمده ام». خواننده آگاه می داند که این اعتقاد که ما ذاتاً گنه کار به دنیا آمده ایم، جزو آموزه های مسیحیت تحریف شده است و با آموزه ها و اعتقادات مکتب اسلامی کشور عزیزمان سازگاری ندارد.

 

 

4- در صفحه 162 یک اشتباه چاپی مشاهده می شود و ظاهراً یک خط از مطلب محو شده است.

 

 

5- استفاده از نامهای غربی در کتاب هایی اینچنینی مورد دیگری است که به نظر می رسد گریزی از آنها نیست. البته هیچگاه خواننده آگاه کتاب تحت تأثیر این نامها قرار نخواهد گرفت، اما به هر حال به دلیل عدم انس خواننده با این اسامی مطالعه کتاب  اندکی دچار مشکل می شود.

 


  1. همسران و بی وفایی و خیانت ( سعید کاوه)

  2.  

 

معرفی کتاب:

 

 

بی شک یکی از دردناکترین تجربه ها در زندگی، بی وفایی و خیانت همسر می باشد. زن و شوهر با پیمان مقدس ازدواج با هم عهد می بنند که وفادار و عاشق هم باشند، ولی گاهی در میانه راه یکی از آنها با فراموشی این عهد، آرامش زندگی را برهم می زند و باعث بروز مشکلاتی بین خودشان می شود. این عهدشکنی همسر را می توان یکی از پیچیده ترین و آسیب زاترین مشکلات عاطفی بین زوجین دانست. اما به راستی ماهیت این آسیب چیست؟ چگونه شکل می گیرد؟ عوامل زمینه ساز آن کدامند؟ در صورت روی دادن این مشکل، چه اقداماتی برای کاهش پیامدهای ناگوار آن پیشنهاد می شود؟ چگونه می توان از وقوع مجدد آن پیشگیری کرد؟ وقتی رابطه ای با بی وفایی و خیانت یکی از زوجین به سراشیبی سقوط می افتد، قطعاً چنین سوالاتی مطرح خواهد شد. واضح است که خانواده ها با آگاهی از پاسخ چنین پرسشهایی کمتر به دام این آسیب خواهند افتاد. کتابی که پیش رو دارید، با هدف پاسخ به چنین سوالاتی به زیور طبع آراسته شده است.

 

 

این کتاب تحت عنوان «همسران و بی وفایی و خیانت، بررسی عوامل موثر و شناخت ویژگی ها و عوامل تشکیل دهنده و پیامدهای ناشی از عارضه بی وفایی و خیانت میان همسران» نوشته سعید کاوه، کارشناس ارشد روان شناسی و مشاور خانواده می باشد. کتاب حاضر در دویست و سی و چهار صفحه توسط انتشارات سخن منتشر شده است. با توجه به اینکه نویسنده قبلاً کتابی در این موضوع تحت عنوان «روان شناسی بی وفایی و خیانت» نوشته بوده، انگیزه خود برای نوشتن دوباره کتابی در همین زمینه را ارائه مطالبی در ادامه و تکمیل موارد و موضوع های مطرح شده در کتاب قبلی می داند.

 

 

مطالب کتاب در بیست و هفت بخش تنظیم شده که هر بخش با عناوینی مجزا به موضوعاتی مختلف در زمینه خیانت و بی وفایی می پردازد. بحث از ماهیت خیانت و بی وفایی، مراحل این عارضه شوم، ویژگیهای خانمی که وارد جریان بی وفایی یا خیانت به یک زوج می گردد، انواع سرانجام ها در بی وفایی و خیانت به همسر، آسیب هایی که بی وفایی و خیانت به طرفین ماجرا وارد می کند، باورهای نادرست در مورد بی وفایی و خیانت به همسر، و . . . از جمله مباحثی هستند که در این بیست و هفت بخش کتاب مورد بررسی و تحلیل نویسنده کتاب قرار گرفته است.

 

 

نویسنده در تعریف بی وفایی می نویسد: «بی وفایی برقراری ارتباط عاطفی با فردی از جنس مخالف خارج از چارچوب خانواده است». او همچنین در تعریف خیانت می نویسد: «خیانت برقراری ارتباط جنسی با فردی از جنس مخالف خارج از چارچوب خانواده است». نویسنده با توجه به این تعریفها، شباهتها و تفاوتهای بین خیانت و بی وفایی را بررسی کرده است.

 

 

از آنجایی که بی وفایی و خیانت به همسر به طور ناگهانی و به یک باره روی نمی دهد، نویسنده کتاب مراحلی را به عنوان مراحل بی وفایی و خیانت شرح می دهد که هر کدام زمینه ساز وقوع مرحله بعد است. این مراحل به ترتیب عبارتند از: درگیری ذهنی، اقدام به آشنایی و ارتباط عاطفی، عمیق شدن روابط عاطفی و ایجاد ارتباط جنسی، و شدت ارتباط و مطلع شدن همسر. شرح این مراحل در بخش هشتم کتاب صفحه 56 ارائه شده است. نویسنده در بخش دیگری با نگرش متفاوتی، دوره های بی وفایی و خیانت را به دو دوره طلایی و سیاه تقسیم کرده است.

 

 

در ارتباط با ارتباط این پدیده شوم با طلاق، نویسنده معتقد است بی وفایی به طور معمول و در مقایسه با خیانت، انگیزه کمتری برای طلاق ایجاد می کند. همچنین به عقیده او طلاق بیشتر از سوی همسری که مورد خیانت قرار گرفته مطرح می شود و فرد خیانت کننده به طور معمول و به هیچ عنوان قصد طلاق دادن همسرش را ندارد. او در بخش چهاردهم کتاب به شرح واقعیتهای دیگری در این زمینه پرداخته است.

 

 

از نکات جالب موجود در این کتاب تقسیم بندی های نویسنده در هر بخش است. او در هر بخش و موضوعی فروع یا انواع و یا اقسام را ابتدا ذکر کرده و سپس به شرح آنها پرداخته است. اگر توضیحات را حذف کنیم به سادگی به یک متن بسیار خلاصه از مطالب کتاب دست پیدا خواهیم کرد. از موارد جالب دیگر در این کتاب می توان به ذکر وقایعی واقعی توسط نویسنده اشاره کرد که با توجه به مشاور بودن نویسنده و برخورد او با همسران بسیاری که دچار این پدیده بوده اند، در سر تا سر کتاب هر جا نیاز بوده برای تفهیم بهتر مطلب، آنها را بیان کرده است.

 

 

از نقاط ضعفی که راجع به این کتاب می توان بیان کرد، این است که عموم مطالب کتاب به شکل تحلیلی بوده و خبری از ارائه راه کار نیست. البته خود نویسنده در پیشگفتار کتاب اشاره کرده که این نقد از طرف خانم هایی که مورد بی وفایی و خیانت قرار گرفته اند به کتاب قبلی او یعنی «روان شناسی بی وفایی و خیانت» شده بود. او در ادامه نوشته که در این کتاب تلاش شده که جنبه های کاربردی مورد توجه بیشتری قرار بگیرد ولی به نظر می رسد در عمل چنین اتفاقی رخ نداده است. البته ما واقفیم که خواننده هوشمند کتاب با مطالعه کتاب و آگاهی از تحلیلهای نویسنده درمورد این پدیده شوم به راه کارهایی مناسب با موقعیت و شرایط خود خواهد رسید، ولی این واقعیت نمی تواند توجیهی برای این ضعف باشد.

 


  1. بهداشت روانی طلاق (سعید کاوه)

  2.  

 

معرفی کتاب:

 

 

یکی از حقایقی که تمام جوامع با آن مواجه هستند، مسئله طلاق و جدایی زن و شوهر از همدیگر است. اگر چه در فرهنگ ما این پدیده به عنوان یکی از منفورترین حلالها شناخته شده، ولی گاهی به عنوان آخرین گزینه، جدایی تنها راه حل برای پایان بخشیدن به مشکلات است. با این وجود افزایش آمار طلاق بسیار نگران کننده و قابل تأمل است. اگر افراد جامعه با آگاهی لازم اقدام به ازدواج و حتی طلاق کنند، قطعاً با کاهش این آمار مواجه خواهیم شد. زن و مرد آگاه می دانند که طلاق همیشه زندگی را تغییر می دهد؛ گاهی باعث بهبود شرایط و گاهی بر مشکلات می افزاید. جدایی زن و شوهر حتی اگر به نفع هر دوی آنها باشد، باز هم مشکلات و فشارهای روانی در پی خواهد داشت. تأثیر طلاق بر فرزندان و خانواده های هریک از زوجین از مشکلاتی است که زوج ها باید هنگام تصمیم به طلاق به آن توجه ویژه ای کنند. این پدیده علاوه بر این که فشار روانی زیادی را بر زوج ها وارد می کند برای اطرافیان مخصوصاً کودکان نیز استرس زا، غم انگیز و ...است.
...

 

 

نظرات شما
[کد امنیتی جدید]