تاریخ انتشار خبر: 01 آبان 1397 - ساعت 05:18:48
معرفی کتاب «گفتمان انقلاب اسلامی»

معرفی کتاب «گفتمان انقلاب اسلامی»

در این مجموعه سعی شده با استفاده از دستاوردهای پژوهشی مرحوم علامه سیدمنیرالدین حسینی ‌الهاشمی و تحقیقاتی که در ادامه‌ مجاهدات آن فقید سعید انجام شده، ریشه‌های قرآنی نهضت امام خمینی (ره) تشریح شود.

با شکل‌گیری رنسانس در غرب، شهوت (به‌مثابه یک نیروی حیوانی در وجود انسان) در جوامع انسانی در مقیاسی بسیار بزرگ گسترش یافت و حاصل آن، لشکرکشی‌هایی بود که از غرب به شرق و در دیگر مناطق جهان انجام شد. این روند، «استعمار علنی» را در برابر بشریت به نمایش گذاشت و درنهایت، تنازع بر سر دنیا سبب شد اروپا که مهد تمدن مدرن بود، درگیر جنگ جهانی اول و دوم شود. از سوی دیگر، صاحبان قدرت و ثروت، هویت کارگری و بردگی را در قالبی مدرن بر بشر تحمیل کردند و در نتیجه‌ آن، فاصله‌ طبقاتی و الگوی مصرف طبقاتی، پیدایش مکتب مارکسیسم را رقم زد. به ‌دنبال این تحولات بود که در حدود نیمی از مردم جهان، با پیشتازی کارگران و کشاورزان، بر ضد تبعیض ناشی از نظام سرمایه‌داری قیام کردند و بلوک شرق به یک ابرقدرت تبدیل شد. پس از این حوادث سهمگین، سبک زندگی مدرن در قالب «استعمار پنهان» تداوم یافت و با تشکیل سازمان ملل، مراکز علمی فرهنگی و مراکز تجاری بین‌المللی، یک امپراتوری نوین پدید آمد و دنیا بین دو قدرت مسلط غرب و شرق تقسیم شد؛ به نحوی که تمامی انقلاب‌ها نیز دچار انحلال در قطب‌های توسعه می‌شدند. دراین‌میان بلوک شرق به‌ صورت رسمی، برخوردی خشونت‌آمیز با افکار و مظاهر دینی داشت و بلوک غرب براساس مدیریت شهوت، استحاله‌ فرهنگ‌ها را در دستور کار خود قرار داده بود.

قیام شیعه در برابر مدیرت شهوت و خشونت

در چنین شرایطی بود که قیام روحانیت شیعه آغاز شد و پرچمی دینی برای مبارزه با بی‌عدالتی‌های ناشی از «مدیریت شهوت» در غرب و «مدیریت خشونت» در شرق به اهتزاز درآمد؛ بی‌عدالتی‌هایی که می‌بایست از طریق افشای آمارهای وحشتناک از رفتار غیرانسانی آن تمدن، در مقابل افکار عمومی دنیا قرار می‌گرفت. با قیام حضرت امام خمینی (ره) و پیروزی آن در 22 بهمن 1357 و تشکیل نظام مبارک جمهوری اسلامی، امید خداپرستان و مسلمانان و محرومان و مستضعفان جهان زنده شد و نام خمینی به‌عنوان منجی دینی بشریت در سرتاسر دنیا طنین‌انداز گشت. فریاد عدالت‌خواهی قرآنی حضرت امام که در امتداد تجربه‌ موفق دین‌داران در زمان حضرت موسی، یوسف پیامبر، سلیمان نبی (علی‌نبیناوآله‌وعلیهم‌السلام) و پیامبر اسلام (ص) بود، بار دیگر جامعه‌ اسلامی را احیا کرد و سبب شد وحدت امت دینی بر محور اسلام، در مقابل چشم جهانیان قرار گیرد.

از سوی دیگر، وحشت اهل دنیا و زبانه‌های بی‌امان کفر، آنها را به رفتاری دیوانه‌وار بر ضد این نظام نوپا واداشت و درنتیجه، هسته‌های مقاومت در مقابل استکبار جهانی، از ایران اسلامی به تمامی جهان گسترش یافت. وعده‌های امام خمینی (ره) براساس سنت‌ها و آرمان‌های الهی، آینده‌ای روشن و موفق و دست‌یافتنی را به همه نوید می‌داد و ایشان وظیفه‌ نظام اسلامی را حرکت به ‌سوی فرج حضرت ولی‌عصر (عج) معرفی ‌کرد. آغاز قیام و پیروزی آن که برخاسته از فرهنگ عاشورا بود، معجزه‌ قرن را در برابر تمامی بشریت قرار داد و زنده‌ بودن برنامه‌های خدای متعال را برای دین‌داران و جامعه‌ انسانی اثبات کرد و راهی نوین برای زندگی در قرن بیستم پدید آورد.

تئوری تقوا جایگزین تئوری شهوت

بنابراین نظام جمهوری اسلامی باید بتواند تئوری «تقوا» را جایگزین تئوری شهوت که تمامی ابعاد زندگی بشر را در بر گرفته، کند و به نسخه‌ای برای این جایگزینی دست یابد نظام جمهوری اسلامی باید با طراحی نظریه «قدرت، اطلاع، ثروت» برمبنای فرهنگ مذهب، و اهدای آن به بشریت، تمدن مقاومت دینی را در بخشی از عالَم تحقق بخشد. براین‌اساس پس از «انقلاب سیاسی» که موفقیت آن مرهون مجاهدت‌های فقهای عظام شیعه در صدوپنجاه سال اخیر‌ است، «انقلاب فرهنگی» یک ضرورت حتمی برای نظام جمهوری اسلامی است تا عقلانیتِ دین‌محور خود را به جامعه‌ نخبگانی عرضه کند و با مدیریت تحقیقاتی خود، تحولی عظیم در سرفصل‌های اصلی زندگی مدرن بشر پدید آورد؛ تا جایی که جامعه اسلامی و انسانی را از سجده بر عقلانیت تمدن مدرن و نظام استکباری آن رهایی بخشد و زمینه را برای تولید تکنولوژی متناسب با عبادت و انسانیت فراهم کند. نظام جمهوری اسلامی باید در مرحله‌ بعد با «انقلاب اقتصادی»، زندگی دینی نوینی را قبل از ظهور حضرت ولی‌عصر (عج) محقق سازد.

ابعاد گفتمانی انقلاب اسلامی

کتاب‌ گفتمان انقلاب اسلامی در پی دعوت مدیر محترم مصلای قدسِ شهر مقدس قم از «مرکز پژوهشی حسینیه اندیشه»، برای تبیین گفتمان انقلاب پدید آمد. این کتاب براساس سخنرانی‌های دانشمند محترم و استاد گران‌قدر، مرحوم حجت‌الاسلام ‌والمسلمین مسعود صدوق درباره این موضوع در ماه مبارک رمضان، تدوین شد. در این مجموعه سعی شده با استفاده از دستاوردهای پژوهشی مرحوم علامه سیدمنیرالدین حسینی ‌الهاشمی و تحقیقاتی که در ادامه‌ مجاهدات آن فقید سعید انجام شده، ریشه‌های قرآنی نهضت امام خمینی (ره) تشریح شود و اعجاز این قیام و مدیریت پیامبرگونه‌ حضرت امام و مقام معظم رهبری در مقابل تمدن مدرن تبیین گردد؛ همچنین ضرورت تئوریزه‌ شدن این حرکت نورانی روشن شود تا از این طریق بتوان به تحلیلی صحیح از وضع کنونی دست یافت و کیفیت هدف‌گذاری برای تحقق آرمان‌ها و وعده‌های الهی در دوران قبل از ظهور را معین کرد.

تحلیل از هشدارهای بصیرت افزای مقام معظم رهبری پیرامون «خطر تحریف شخصیت و راه و اندیشه ی حضرت امام خمینی رضوان الله نعالی علیه» نشانگر این واقعیت است که منشأ این خطر و مبدأ این تحریف را نه در میان عموم مردم بلکه باید در بطن ادبیات علمی و نخبگانی موجود جستجو کرد. در همین راستا کتاب «گفتمان انقلاب اسلامی» این مسأله را به صورت تخصصی بررسی کرده است.

در فصل اول این کتاب، تلاش شده تا با تحلیلی نوین از «فرهنگ انبیا» و قیام الهی آنان و تبیین جایگاه انقلاب اسلامی در «فلسفه ی تاریخ دینی»، از تأویل نخبگانی نسبت به راه و اندیشه حضرت امام خمینی و تحریف آن به «تحجّر یا انفعال» جلوگیری شود.

راهکارهای برون‌رفت از سه ناهنجاری کلان در جمهوری اسلامی

در فصل دوم، با توجه به دغدغه های مدیریتی حضرت امام (ره) و مقام معظم رهبری در موضوع فرهنگ و اقتصاد -مانند «بار ارزشی موجود در مفهوم توسعه» و «ضرورت طراحی الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت» وغیره- چالش‌های سیاسی و فرهنگی و اقتصادی انقلاب اسلامی با تمدن موجود و مدل اداره‌ای برخاسته از آن، تشریح شده است.

براین‌اساس در ادامه، سه ناهنجاری آکادمیک و اساسی که پیش ‌روی نظام مبارک جمهوری اسلامی قرار گرفته، توضیح داده می‌شود: قبض و بسط «متغیر کار و سرمایه» در ساختارهای اقتصادی؛ قبض و بسط «هویت تحصیل و اشتغال» با هویت «عبودیت و تقرب» در ساختارهای فرهنگی؛ و قبض و بسط «جمهوریت و مولویت» در ساختارهای سیاسی.

سپس در فصل سوم برای برون‌رفت از چالش‌های یادشده که ناشی از درگیری ساختارهای مدرن با فرهنگ انقلاب اسلامی است، سه راهکار «کوتاه‌مدت، میان‌مدت و بلندمدت» پیشنهاد می‌شود. راهکار کوتاه‌مدت مبتنی‌بر جمع‌بندی عقلانیت دین‌محور از مسیر گذشته‌ نظام اسلامی است که نتیجه‌ آن، تعمیم شیوه‌ مدیریتی حضرت امام در نهادسازی، به تمامی عرصه‌های اداری، تقنینی و قضایی است تا مأموریت‌های انقلابی و مقاومتی که مورد نیاز نظام است، محقق گردد. راهکار میان‌مدت، شناسایی آرایش جنگی دشمن را به عرصه‌های فیزیکی، نظامی و امنیتی منحصر نمی‌کند؛ بلکه آن را به عرصه‌های عقلانی، فرهنگی و علمی در بخش اقتصاد و مدل اداره تعمیم می‌دهد و مقابله با این هجمه‌ها را در گرو به‌کارگیری مدل‌های اسلامی و جهت‌دهی الهی به ساختارهای مدرنیته می‌داند. در راهکار بلندمدت، با تولید علم اصول فقه احکام حکومتی، روند تولید علوم کاربردی دانشگاه در اختیار مکتب قرار می‌گیرد و بر این مبنا، مدل اداره‌ کشور به موضوع معنویت می‌پردازد و حل مسائل مادی مردم را حول این محور سازمان‌دهی کرده، بستر «تمدن نوین اسلامی» را ایجاد می‌کند.

در خاتمه باید اشاره کرد که گرچه مباحث فصل اول، تناسب قابل قبولی با فرهنگ عمومی دارد، محدودیت زمانی و مکانی برای ادامه‌ مباحث، سبب شده سطح مطالب در فصل دوم و سوم، از فرهنگ عمومی فراتر رود و مباحث تخصصی مطرح گردد، بدون اینکه فرصتی برای تکمیل آن در سطح فرهنگ عمومی فراهم شود؛ همچنان‌که هدف اولیه، مبنی‌بر برگزاری نشست و راهبری بحث براساس پرسش و پاسخ و بحث‌های چندطرفه، به ‌دلیل برخی موانع محقق نشد. به‌هرحال امید است که این مجموعه، زمینه‌ای برای افزایش عقلانیت عمومی و تخصصی در مسائل انقلاب اسلامی پدید آورد و از طریق آن، گام‌های مهمی در مسیر ارتقای سطح خدمتگزاری به منزلت ولایت مطلقه‌ فقیه برداشته شود.

این پژوهش با سرپرستی حجت‌الاسلام و المسلمین مسعود صدوق(ره) و توسط حجت‌الاسلام محمدصادق حیدری تدوین و تنظیم گردیده و در کتاب «گفتمان انقلاب اسلامی» از سوی مؤسسه انتشاراتی امام عصر(عج) در 420 صفحه منتشر گردیده است.

یادداشت از حسینیه اندیشه

نظرات شما
[کد امنیتی جدید]